दररोज एक, मनाला भावणारा प्रश्न
दररोज एक कार्ड काढून उत्तर देण्यासाठीची प्रश्नकार्डे आहेत.
मन, आजचा दिवस, सांत्वन आणि शरीर अशा वेगवेगळ्या धाटणीचे प्रश्न यात मिसळलेले आहेत, म्हणून कोणत्याही दिवशी कार्ड काढलंत तरी मनाला भिडणारा एक प्रश्न नक्की सापडतो.
प्रत्येक कार्डाखाली थोडं अधिक खोलात जाणारा एक जोडप्रश्न दिलेला आहे.
आजच्या मनःस्थितीशी सर्वांत जवळचे हवामान
मनाची अवस्था हवामानाशी जोडून पाहण्यासाठीची तीस कार्डे आहेत.
इंद्रधनुष्य, धुके, मेघगर्जना आणि ऊन अशा हवामानाच्या नावांनी ती मांडलेली आहेत, त्यामुळे भावना नेमक्या शब्दांत सांगायची गरज नाही.
कोणतेही हवामान सध्या सरून जात आहे, हे कार्ड हळूच सांगते.
शब्दांत न सांगता आलेलं मन, बोटांच्या टोकांनी
एकही रेषा नसलेलं कोरं कागदाचं पान आहे.
शब्दांत आणता आणता थांबलेलं मन, हाताला जसं वाटेल तसं रेखाटून पाहण्याची ही जागा आहे.
हुबेहूब चित्र काढायची गरज नाही, म्हणून मन मोकळं करून ते भरून काढा.
सकाळच्या डायरीसारख्या लिहायच्या दिवसाच्या तीन ओळी
सकाळी डोळे उघडल्यानंतर दहा मिनिटांत फक्त तीन ओळी लिहायची ही मोफत छापता येणारी कृतीपत्रिका आहे.
छान लिहिण्यासाठी पुन्हा पुन्हा दुरुस्ती करत बसलात तर सकाळ निघून जाईल, म्हणून फक्त तीन ओळी ठेवल्या आहेत.
एका वर्षानंतरच्या स्वतःला लिहिलेलं पत्र
एक वर्षानंतरच्या स्वतःला लिहिण्यासाठी हे एक पत्र आहे.
सगळे लिहून झाल्यावर ते घडी करून ठेवा आणि ठरवलेल्या दिवशी उघडून वाचा.
पाठवायचे नाही हे माहीत असतानाही लिहिलेले पत्र
शेवटी कधीच सांगता न आलेले शब्द, हे पत्र पाठवायचे नाही हे माहीत असतानाही लिहा.
ते घेणारा कोणीच नसल्यामुळे वाक्ये घडवून लिहिण्याचेही कारण नाही.
म्हणून त्यावर ओळी किंवा चौकटी न देता संपूर्ण कागद मोकळा ठेवला आहे.
दिवसाच्या शेवटी, आजचा दिवस फक्त एका ओळीत
दिवस फक्त एका ओळीत नोंदवायचे हे जर्नल आहे.
सहा दिवसांचा मजकूर एका पानावर आहे; प्रत्येक दिवसासाठी तारीख लिहिण्याची एक ओळ आणि लिहिण्यासाठी एक ओळ दिली आहे.
लांब लिहिण्यासाठी मुद्दाम जागा दिलेली नाही. एका ओळीत संक्षेप करताना दिवस अधिक स्पष्टपणे आठवतो.
झोपण्यापूर्वीची पाच मिनिटे, कृतज्ञता-दैनंदिनीचे तीन तुकडे
झोपण्यापूर्वी आजच्या कृतज्ञतेच्या तीन गोष्टी वेचून लिहायची ही कृतज्ञता-दैनंदिनीची कार्यपत्रिका आहे.
सकाळी लिहायच्या तीन ओळींच्या जर्नलची जोडी म्हणून हे तयार केले आहे.
आज पहिल्यांदा केलेल्या गोष्टींचे संकलन करणारे आठवडाभराचे जर्नल
दिवसाच्या शेवटी आज पहिल्यांदा केलेली एक गोष्ट लिहायचे हे जर्नल आहे.
सकाळच्या तीन ओळी आणि झोपण्यापूर्वीची कृतज्ञता यांसारखी दिवसाची एकत्र रचना ‘पहिल्यांदा’ या भावनेत आणली आहे.
मोठी किंवा विशेष गोष्ट असायलाच हवी असे नाही. न चाललेल्या रस्त्याने चालणे किंवा आधी नमस्कार करणे यांसारखे काहीही पुरेसे आहे.
फुलांना रंग भरताना थोडा वेळ विसावा घ्या.
फुलांकडे बारकाईने पाहत रंग निवडण्याची ही शांत रंगभरण्याची वेळ आहे.
प्रत्येक पानावर हळूहळू रंग भरून पाहा.
यात बरोबर किंवा चूक नाही; आज मनाला भावणारे रंग वापरा.
प्राण्यांच्या चित्रांना रंग भरताना थोडा वेळ विसावा घ्या.
प्राण्यांचा देखावा बारकाईने पाहत रंग निवडण्याची ही रंगभरण्याची वेळ आहे.
प्रत्येक पानावर हळूहळू रंग भरून पाहा.
यात बरोबर किंवा चूक नाही; आज मनाला भावणारे रंग वापरा.
जगातील निसर्गाला रंगवत प्रवास करा.
झाडे, पाणी आणि माळराने निरखत त्यांचे रंग निवडण्याची ही वेळ आहे.
प्रत्येक पानावर हळूहळू रंग भरून पाहा.
यात बरोबर किंवा चूक नाही; आज मनाला भावणारे रंग वापरा.
तुम्हाला पाहायला आवडतील अशा वास्तूंना रंगवत प्रवास करा.
ऑस्ट्रियातील हॉटेल, मादागास्करमधील राजवाडा आणि स्पेनमधील कॅथेड्रलला भेट देण्याची ही रंगभरण्याची वेळ आहे.
वास्तूच्या रेषा, खिडक्या, छपरे आणि मनोरे पाहत रंग निवडून पाहा.
इमारतीखालील एक प्रश्नही निवांतपणे सोडवा.
पाणवठ्याजवळच्या पक्ष्यांना रंगवत मनाला विश्रांती दे.
खंड्या, सारस आणि चिमणीला भेटण्याची ही रंगभरण्याची वेळ आहे.
पिसांची पोत आणि पंखांच्या रेषा पाहत रंग निवडून पाहा.
चित्राखालील एक प्रश्नही निवांतपणे सोडव.
तुझ्या जवळच्या एखाद्या वस्तूकडे पहिल्यांदाच पाहत असल्यासारखे
नेहमी जवळ असलेल्या एखाद्या वस्तूकडे दहा मिनिटे पाहत तिचे चित्र काढण्यासाठीचा हा कागद आहे.
चित्र काढण्याच्या कौशल्यापेक्षा बराच वेळ निरखणे महत्त्वाचे असल्याने, या कागदावर एकही रेषा दिलेली नाही.
ओळखीची गोष्ट अनोळखी वाटू लागते तो क्षण म्हणजे या कृतीचा गाभा आहे.
मनात दीर्घकाळ राहिलेल्या आठवणीतील एका दृश्याला, त्याच रंगांसह आणि त्याच जागी
एकही रेषा नसलेलं कोरं कागदाचं पान आहे.
मनात दीर्घकाळ राहिलेल्या आठवणीतील एका दृश्याला, त्या दिवसाचे रंग आणि जागा जशाच्या तशा ठेवून पुन्हा कागदावर उतरवण्याची ही जागा आहे.
चित्र छान जमले नाही किंवा पूर्ण झाले नाही तरी चालेल.
आजच्या मनाला रंगांशिवाय फक्त रेषांनी
आजच्या मनाला आकार किंवा रंग न वापरता, फक्त रेषांची दिशा आणि जाडी यांमधून कागदावर उतरवण्याचा हा कागद आहे.
काय काढलेस हे समजावून सांगायची गरज नाही, म्हणून हाताला जसे वाटेल तसे करू शकतोस.
ठरावीक आकार काढणाऱ्या इतर चित्रकला कृतींपेक्षा वेगळे, इथे रेषाच मन बनतात.
लिहून झाल्यावर खरोखर देणार असलेले आभाराचे पत्र
आभाराची भावना लिहून, ते पत्र त्याच ठिकाणी कसे द्यायचे हेही ठरवण्याचे हे पत्र आहे.
घेणाऱ्या व्यक्तीचे नाव आधी लिहून सुरुवात केल्याने, वाक्ये स्वतःशी केलेल्या बोलण्यात वाहून जात नाहीत.
खाली ते कसे आणि केव्हा द्यायचे हे ठरवण्यासाठी एक जागा, तसेच दिल्यानंतर खूण करण्यासाठी एक जागा दिली आहे.
त्या वेळच्या स्वतःला आजच्या शब्दांनी धीर देत
आज तू सांगू शकशील असे शब्द त्या वेळच्या स्वतःला देण्याचे हे पत्र आहे.
भविष्यातील स्वतःला लिहून पत्र बंद करून ठेवण्याच्या उलट, हे गेलेल्या काळातील स्वतःकडे पाहून लिहायचे आहे.
ठरावीक नमुना न ठेवता मनाला वाटेल तसे लिहिता यावे म्हणून कागद रिकामा ठेवला आहे.
गोल बसून एकेक कार्ड काढत कुटुंबीयांची चर्चा
कुटुंबीय गोल बसून एकेक कार्ड काढतात आणि क्रमाने उत्तर देतात—अशी तीस कार्डे आहेत.
कृतज्ञता आणि आठवणींसारख्या सहज उलगडणाऱ्या प्रश्नांपासून सुरुवात होते आणि मनात साठवून ठेवलेली खंतही कोणालाही न दुखवता बाहेर काढणाऱ्या प्रश्नांपर्यंत हा प्रवास जातो.
कोणी किती केले याची मोजदाद न करता, प्रत्येकाने जिथे मनापासून प्रयत्न केले ते ओळखता यावे म्हणून ही कार्डे तयार केली आहेत.
एकमेकांना जाणून घेण्यासाठी प्रश्न कार्डे
समोर बसलेली व्यक्ती कशी आहे हे जाणून घेण्यासाठी तीस प्रश्न कार्डे आहेत.
तुला काय चांगले जमते याऐवजी, तुला कोणत्या गोष्टीबद्दल बरेच दिवस कुतूहल आहे आणि एखादे काम बिघडलेल्या दिवशी तू सर्वप्रथम कोणते शब्द बोलतोस, हे विचारले जाते.
विचारायला सोपे आहेत, पण प्रत्येकाची उत्तरे वेगवेगळी येतात.
पहिल्यांदा भेटलेल्या गटाची सुरुवात करणारे आइसब्रेकिंग प्रश्न
पहिल्यांदा भेटलेल्या गटातील अवघडलेपणा कमी करणारी आइसब्रेकिंग प्रश्न कार्डे आहेत.
नाव, आजची मनःस्थिती आणि अनोळखी ठिकाणी संवादाची गती याबद्दलचे प्रश्न यात मिसळलेले आहेत.
कमी बोलणाऱ्या व्यक्तीलाही सहज सहभागी होता यावे म्हणून ही कार्डे छोटी आणि मृदू ठेवली आहेत.
सहकाऱ्यांसोबत विश्रांती घेताना विचारता येणारे टीमबिल्डिंग प्रश्न
सहकाऱ्यांसोबत थोडा वेळ विश्रांती घेताना विचारता येणारी टीमबिल्डिंग प्रश्न कार्डे आहेत.
कामाच्या गोष्टींचा आग्रह धरण्याऐवजी, आजची ऊर्जा आणि छोट्या छोट्या काळजीबद्दल विचारले जाते.
व्यस्त दिवशीही एकच कार्ड काढून एकमेकांची अवस्था जाणून घेता यावी म्हणून ही कार्डे तयार केली आहेत.
नवीन आलेल्या व्यक्तीसोबत सुरू करता येणारे टीमबिल्डिंग प्रश्न
नवीन आलेल्या व्यक्ती आणि अनोळखी टीममधील अंतर हळूहळू कमी करणारी टीमबिल्डिंग प्रश्न कार्डे आहेत.
अनोळखी दार, पहिल्यांदा बोललेले शब्द आणि मदत मागण्याची पद्धत यांसारख्या सुरुवातीच्या काळात आवश्यक प्रश्नांचा यात समावेश आहे.
एकमेकांबद्दल घाईघाईने मत न बनवता, त्या जागेचे वातावरण हळूहळू जुळवून घेण्यास ही कार्डे मदत करतात.
निघण्यापूर्वी मनात उरलेले भाव आणि पुढचा प्रवास नीट लावून घेण्यासाठीची कार्डे
लवकरच सोडून जाणाऱ्या जागी कृतज्ञता, हुरहूर आणि पुढचा प्रवास नीट लावून घेण्यासाठीची एकोणचाळीस कार्डे आहेत.
पहिल्या दिवसापासून शेवटच्या निरोपापर्यंत काम केलेल्या काळाकडे शांतपणे पुन्हा पाहायला ही कार्डे मदत करतात.
एकट्याने वाचता यावे किंवा सोबत असलेल्या लोकांशी वाटून घेता यावे म्हणून, फार घाई न करणारी भाषा वापरली आहे.
नुकतेच भेटलेल्या प्रेमी युगुलांसाठी कपल प्रश्न कार्डे
नुकतेच एकमेकांना जाणून घ्यायला सुरुवात केलेल्या प्रेमी युगुलांनी मन मोकळे करण्यासाठीची तीस कपल प्रश्न कार्डे आहेत.
आजचा दिवस, आवडत्या गोष्टी आणि अजून न बोललेल्या भावना हलकेच उलगडणारे प्रश्न यात मिसळले आहेत.
खूप खोलात जाऊ नये म्हणून, पहिल्या भेटीसाठी योग्य तेवढेच विचारले जाते.
शंभर दिवस पूर्ण केलेल्या जोडप्यांसाठी प्रश्नकार्डे
एकत्र घालवलेल्या शंभर दिवसांकडे वळून पाहत मन मोकळे करण्यासाठीची जोडप्यांची प्रश्नकार्डे.
सुरुवातीला माहीत नसलेल्या गोष्टी, आता दिसणाऱ्या गोष्टी आणि पुढे जाणून घ्यायच्या गोष्टी शेजारी ठेवून पाहतो.
ही उत्सुकता आणि आनंद तपासण्याची, तसेच एकमेकांची गती जुळवून पाहण्याची जागा आहे.
एकमेकांना सवय झालेल्या जोडप्यांसाठी प्रश्नकार्डे
एकमेकांची सवय झालेल्या जोडप्यांनी दुर्लक्षित केलेल्या भावनांबद्दल पुन्हा विचारण्यासाठीची प्रश्नकार्डे.
शेजारी चाललेली पावले, न बोलताच टाळलेल्या गोष्टी आणि गृहीत धरलेल्या गोष्टी पुन्हा समोर आणतो.
आरामदायीपणा उदासीनतेत बदलू नये म्हणून हळुवारपणे विचारलेले प्रश्न आहेत.
एक वर्ष एकत्र घालवलेल्या प्रियकर-प्रेयसी आणि विवाहित जोडप्यांसाठी संवादप्रश्न
एक वर्ष एकत्र घालवलेल्या प्रियकर-प्रेयसी आणि विवाहित जोडप्यांनी एकमेकांना पुन्हा जाणून घेण्यासाठीची संवादप्रश्नकार्डे.
मनात दीर्घकाळ राहिलेली दृश्ये, बदललेल्या गोष्टी आणि पुढे आपले स्थान काय असेल इथपर्यंत थोडे अधिक खोलात जातो.
हलकेफुलके प्रश्नांपासून सुरुवात करून हळूहळू खोलात जाता यावे, अशा पद्धतीने ती तयार केली आहेत.
भांडणानंतरच्या रात्री पुन्हा संवाद सुरू करण्यासाठी दोघांनी विचारायचे प्रश्न
भांडण झाल्यानंतर दोघांना पुन्हा समोरासमोर बसता यावे यासाठी मदत करणारी एकोणचाळीस कार्डे आहेत.
गिळून टाकलेले शब्द, मनातल्या खऱ्या भावना, पुन्हा पुन्हा घडणाऱ्या जुन्या गोष्टी आणि आधी बोलायचे शब्द अशा समेटापूर्वी व नंतर आवश्यक प्रश्नांना हळूहळू वाट करून देतो.
चूक कोणाची हे पटकन ठरवण्यापेक्षा, एकमेकांच्या भावना आणि पुढे काय बोलायचे ते जपून शोधता यावे, अशा पद्धतीने ती तयार केली आहेत.
भावी विवाहित जोडप्याने आधीच एकमेकांशी चर्चा करायचे प्रश्न
लग्न ठरलेले किंवा लग्नानंतरचे आयुष्य एकत्र कल्पू पाहणाऱ्या दोघांसाठीची एकोणचाळीस कार्डे आहेत.
पैसे, घरकाम, कुटुंब, मुले, सुट्टीचे दिवस आणि एकमेकांची स्वप्ने अशा प्रत्यक्ष आयुष्यात समोर येणाऱ्या गोष्टी हळूहळू बोलून काढतो.
बरोबर उत्तर शोधण्यापेक्षा, एकमेकांची मते आणि काळज्या आधीच समजून घेता याव्यात, अशा पद्धतीने ती तयार केली आहेत.
लग्नसमारंभाच्या आधी दोघांनी मिळून तयारी करताना विचारायचे प्रश्न
लग्नसमारंभाच्या आधीचे दोघे समारंभ आणि वैवाहिक जीवनाची एकत्र कल्पना करू शकतील अशी एकोणचाळीस कार्डे आहेत.
कुटुंब, वचने, पैसे, दोन्ही घरची मंडळी, घरसंसार आणि प्रवास अशा तयारीदरम्यान समोर येणाऱ्या गोष्टी हळूहळू बोलून काढतो.
लोकांना दिसणाऱ्या लग्नसमारंभापेक्षा, दोघे मिळून कसे जगणार आहात याचा आधी विचार करता यावा, अशा पद्धतीने ती तयार केली आहेत.
वेगळे होण्याचा विचार करणाऱ्या दोघांनी आधी एकमेकांना विचारायचे प्रश्न
वेगळे व्हायचे की नाही याबद्दल साशंक असलेल्या दोघांनी सध्याचे नाते आणि मनःस्थिती पाहण्यासाठीची तीस कार्डे आहेत.
मनं दूर झाल्याचा काळ, पुन्हा पुन्हा घडणाऱ्या गोष्टी आणि एकमेकांविषयी उरलेल्या इच्छा व भीती हळूहळू बोलून काढतो.
भांडण वाढवण्यापेक्षा किंवा निष्कर्षाची घाई करण्यापेक्षा, वेगळे का व्हावेसे वाटते आणि अजून कोणते शब्द बोलता आलेले नाहीत हे जाणवावे, अशा पद्धतीने ती तयार केली आहेत.
वेगळे झाल्यानंतर स्वतःची पुन्हा काळजी घेण्यासाठीचे प्रश्न
वेगळे झाल्यानंतर उरलेल्या भावना आणि रिकामे झालेले दैनंदिन आयुष्य हळूहळू पाहण्यासाठीची प्रश्नकार्डे.
आठवण, संपर्क साधावासा वाटणे, अजून न बोललेले शब्द आणि आज पुन्हा मिळवायचे दैनंदिन आयुष्य यांपासून शांतपणे सुरुवात करतो.
मागच्या नात्याचे उदात्तीकरण करण्यापेक्षा किंवा स्वतःला दोष देण्यापेक्षा, आताच्या स्वतःची काळजी घेऊन पुढच्या काळाची तयारी करता यावी, अशा पद्धतीने ती तयार केली आहेत.
समोरासमोर बसून, आलटून-पालटून, थोडं अधिक खोलात
दोन जण समोरासमोर बसून आलटून-पालटून काढण्यासाठीची ही एकोणचाळीस कार्डं आहेत.
हल्ली तुला काय कठीण वाटतं, आणि तू स्वतःला वारंवार कोणते कठोर शब्द बोलतोस, अशा मनाच्या एका थराआतल्या गोष्टींबद्दल हे प्रश्न विचारतात.
जितका सहवास जुना, तितक्याच या कधी न विचारलेल्या गोष्टी असतात; म्हणून उत्तरं लांब व्हावीत म्हणून आम्ही भरपूर कार्डं ठेवली आहेत.
दोन ओळींपासून सुरू होणारी एक कविता
खिडकीवर वाफ साचलेल्या दृश्यापासून सुरू होऊन एक कविता पुढे रचण्यासाठीचा हा कागद आहे.
त्या दोन ओळी पहिलं कडवं मानून, मनात येणारे शब्द पुढे लिहीत जा.
ओलांडलेल्या थांब्यापासून सुरू होणारी गोष्ट
बस एक थांबा तसाच पुढे निघून जाते आणि तिथून गोष्ट सुरू होते.
उतरणारा माणूस फक्त मीच होतो, पण ते कुणालाच माहीत नव्हतं—ही एक ओळ पुढे काय होईल याची उत्सुकता निर्माण करते.
गोष्ट पुढे लिहिता यावी यासाठीचा हा कागद आहे.
अतिशय नम्रपणे बोलणारा फ्रीज
सकाळी डोळे उघडले, तर फ्रीज अतिशय नम्रपणे तुझ्याशी बोलत होता.
जितकं हे अधिक विसंगत असेल, तितकं ते अधिक रंगतं; म्हणून पहिलं वाक्यही अगदी बिनधास्त ठेवलं आहे.
गंभीर भाषेत लिहिलं की ते आणखी विनोदी होतं—हीच या कागदाची गंमत आहे.
बिघडलेल्या वस्तूसोबत परत येणाऱ्या जुन्या आठवणी
बऱ्याच काळापासून वापरत असलेली एखादी वस्तू बिघडते आणि तिथून ही गोष्ट सुरू होते.
दुरुस्त करावं की फेकून द्यावं, असा विचार करत असतानाच जुन्या आठवणी पुन्हा पुन्हा डोळ्यांसमोर येतात—ही एक ओळ सुरुवातीला दिली आहे.
काहीतरी बनवून न लिहिता, जे अनुभवलं ते जसं घडलं तसं लिहिलेला हा मजकूर आहे.
नकाशावर नसलेला ‘परतीचा रस्ता’
गावात नकाशावर नसलेला एक रस्ता आहे आणि लोक त्याला ‘परतीचा रस्ता’ म्हणतात.
फक्त ते नाव देऊन बाकी सगळे रिकामे ठेवलेले हे एक उपक्रम आहे.
तुम्ही कुठेही जाऊ शकता; परत यायची गरज नसावी म्हणून ही वाट खुली ठेवली आहे.
ज्या रात्री जिन्यावर एक पायरी जास्त होती
दर रात्री त्याच वेळी जिन्यावरून आवाज यायचा; मोजल्यावर एक पायरी जास्त असल्याचे दिसले.
भयावह बनवण्यासाठी मोठी घटना घातली नाही; फक्त एक विसंगत संख्या ठेवली आहे.
कारण अशी थंडी वाजवणारी भावना बहुतेकदा अशाच छोट्या विसंगतीतून येते.
एकत्र कथा रचूया कविता 2 — नवीन बीजवाक्य
「एकत्र कथा रचूया」 या मालिकेतील हे दुसरे पान आहे. खेळण्याची पद्धत पहिल्या पानासारखीच आहे, फक्त सुरुवातीचे बीजवाक्य नवे आहे.
छत्री झटकताना दिसलेल्या एका पावसाच्या थेंबापासून सुरू होणारे हे नवे बीज आहे.
एकत्र कथा रचूया लघुकथा 2 — नवीन बीजवाक्य
「एकत्र कथा रचूया」 या मालिकेतील हे दुसरे पान आहे. खेळण्याची पद्धत पहिल्या पानासारखीच आहे, फक्त सुरुवातीचे बीजवाक्य नवे आहे.
लिफ्टच्या आरशाला चिकटवलेल्या एका चिठ्ठीपासून सुरू होणारे हे नवे बीज आहे.
एकत्र कथा रचूया विनोदी कथा 2 — नवीन बीजवाक्य
「एकत्र कथा रचूया」 या मालिकेतील हे दुसरे पान आहे. खेळण्याची पद्धत पहिल्या पानासारखीच आहे, फक्त सुरुवातीचे बीजवाक्य नवे आहे.
गायब झालेल्या कलिंगडापासून आणि नम्र माफीनाम्यापासून सुरू होणारे हे नवे बीज आहे.
एकत्र कथा रचूया माझी कथा 2 — नवीन बीजवाक्य
「एकत्र कथा रचूया」 या मालिकेतील हे दुसरे पान आहे. खेळण्याची पद्धत पहिल्या पानासारखीच आहे, फक्त सुरुवातीचे बीजवाक्य नवे आहे.
फोटो अल्बममधील अनोळखी पाठमोऱ्या आकृतीपासून सुरू होणारे हे नवे बीज आहे.
एकत्र कथा रचूया साहसी कथा 2 — नवीन बीजवाक्य
「एकत्र कथा रचूया」 या मालिकेतील हे दुसरे पान आहे. खेळण्याची पद्धत पहिल्या पानासारखीच आहे, फक्त सुरुवातीचे बीजवाक्य नवे आहे.
ओहोटीच्या वेळी समुद्रकिनारी उभ्या असलेल्या एका दरवाजापासून सुरू होणारे हे नवे बीज आहे.
एकत्र कथा रचूया भयकथा 2 — नवीन बीजवाक्य
「एकत्र कथा रचूया」 या मालिकेतील हे दुसरे पान आहे. खेळण्याची पद्धत पहिल्या पानासारखीच आहे, फक्त सुरुवातीचे बीजवाक्य नवे आहे.
कोणत्याही दरवाजाला न लागणाऱ्या कपाटातील एका चावीपासून सुरू होणारे हे नवे बीज आहे.
एका टाळीने आणि एका पायाने खेळायचा खेळ
घानातील मुले प्रत्येक सुट्टीत आनंदाने खेळतात असा रस्त्यावरचा खेळ आहे.
चेंडू किंवा फळी कशाचीही गरज नाही; फक्त टाळ्या आणि पाय पुरेसे आहेत.
या कागदावर खेळाचे नाव, देश आणि खेळण्याची पाळी लिहिलेली आहे.
एका पायावर उड्या मारत प्रतिस्पर्ध्याचा रुमाल हिसकावून घेण्याचा ब्राझिलियन खेळ
ब्राझीलमधील मुले अंगणात खेळतात तो लुता जी गालू (कोंबड्यांची झुंज) हा खेळ आहे. एका पायावर टुणटुण उड्या मारत प्रतिस्पर्ध्याच्या कमरेला खोचलेला रुमाल आधी हिसकावून घेतला की तुम्ही जिंकता.
एक हात पाठीमागे वाकवून ठेवायचा आणि फक्त उरलेला एक हात वापरायचा असल्यामुळे, तोल सांभाळण्याची ताकद आणि चपळाई दोन्ही वाढतात.
या कागदावर खेळाचे चित्र, खेळण्याची पाळी आणि व्हिडिओ शोधण्यासाठीचा QR दिलेला आहे.
इशारा मिळताच थांबून धावण्याचा अमेरिकन मैदानी खेळ
राजा "ग्रीन लाइट!" म्हणाला की धावायचे आणि "रेड लाइट!" म्हणाला की जिथे आहात तिथेच थांबायचे. अमेरिकन मुले हा खेळ मैदानात खेळतात; तो आपल्या 「मु गुङ ह्वा फुलले आहे」 या खेळाचा चुलतभाऊच आहे.
हालचाल दिसली तर सुरुवातीच्या रेषेवर परत जावे लागते, त्यामुळे कानाने ऐकून शरीर लगेच थांबवण्याची क्षमता वाढते.
या कागदावर खेळाचे चित्र, खेळण्याची पाळी आणि व्हिडिओ शोधण्यासाठीचा QR दिलेला आहे.
खाण्यायोग्य प्राणी म्हटल्यावरच उडी मारायचा केनियातील खेळ
केनियातील मुले गाण्यासारखा आनंद घेत खेळतात तो न्यामा न्यामा न्यामा. 「न्यामा」चा स्वाहिली भाषेत अर्थ 「मांस」 असा होतो.
नेत्याने पुकारलेला प्राणी खाण्यायोग्य असेल तेव्हाच उडी मारा. ऐकून लगेच निर्णय घेण्यातच मजा आहे.
या कागदावर खेळाचे चित्र, खेळण्याची पाळी आणि व्हिडिओ शोधण्यासाठीचा QR दिलेला आहे.
पकडलेला मित्र मागे लागून वाढत जाणारा सापाचा खेळ
हा दक्षिण आफ्रिकेतील मुलांचा मम्बा खेळ आहे. 「मम्बा」 हे आफ्रिकेत आढळणाऱ्या लांब सापाचे नाव आहे.
राजा-सापाने पकडलेली व्यक्ती सापाच्या मागे लागून एकच शरीर बनते. साप जितका लांब होतो, तितकी एकत्र हालचाल करण्याची मजा वाढते.
या कागदावर खेळाचे चित्र, खेळण्याची पाळी आणि व्हिडिओ शोधण्यासाठीचा QR दिलेला आहे.
गाणे संपताच मागे उभ्या असलेल्या मित्राला ओळखायचा जपानी खेळ
जपानी मुले अनेक वर्षांपासून गात आलेले हे कागोमे कागोमे आहे. 「कागोमे」 म्हणजे टोपलीच्या जाळीतील चौकटींचा आकार.
डोळे बांधलेल्या राजाभोवती गाणे म्हणत फिरा; गाणे संपल्यावर राजा आवाज आणि चाहूल यांवरून आपल्या अगदी मागे कोण आहे ते ओळखतो.
या कागदावर खेळाचे चित्र, खेळण्याची पाळी आणि व्हिडिओ शोधण्यासाठीचा QR दिलेला आहे.
वाकून बसलेल्या गायीवरून उडी मारायचा फिलिपिन्समधील खेळ
फिलिपिन्समधील मुलांचा प्रसिद्ध मैदानी खेळ लुक्सोंग बाका आहे. याचा अर्थ 「गायीवरून उडी मारणे」 असा होतो.
वाकून बसलेल्या गायीवर दोन्ही हात टेकवून उडी मारा; प्रत्येक फेरीनंतर गाय थोडी उंच होते. शरीराचा मोठ्या प्रमाणावर वापर करण्यातच मजा आहे.
या कागदावर खेळाचे चित्र, खेळण्याची पाळी आणि व्हिडिओ शोधण्यासाठीचा QR दिलेला आहे.
जादूगारणीने पुकारलेला रंग शोधत धावायचा इटालियन खेळ
इटलीतील मुलांचा मैदानी खेळ स्त्रेगा कोमांदा कोलोरे आहे. याचा अर्थ 「जादूगारणी रंगाची आज्ञा देते」 असा होतो.
जादूगारणीने रंग पुकारला की आजूबाजूला तो रंग शोधून त्याला स्पर्श करा. स्पर्श करण्यापूर्वी पकडले गेलात तर पुढची जादूगारणी बना.
या कागदावर खेळाचे चित्र, खेळण्याची पाळी आणि व्हिडिओ शोधण्यासाठीचा QR दिलेला आहे.
बरोबर उत्तर नसलेले दोन पर्याय — तू कोणता निवडशील?
बरोबर उत्तर नसलेल्या दोन पर्यायांपैकी प्रत्येकजण कोणता निवडतो यावर बोलण्यासाठी ही एकोणचाळीस कार्डे आहेत.
स्थैर्य आणि साहस, स्पष्टवक्तेपणा आणि काळजी यांसारख्या दोन्ही योग्य गोष्टी असल्यामुळे यात जिंकणे-हरणे नसते.
निवडलेल्या बाजूपेक्षा ती बाजू का निवडली हे ऐकण्याची संधी मिळावी यासाठी ही कार्डे तयार केली आहेत.
समोरच्याची भूमिका घेऊन त्याच्याऐवजी उत्तर द्या
समोरच्याच्या जागी बसल्यासारखे समजून त्या व्यक्तीच्या भूमिकेतून उत्तर देण्यासाठी ही तीस कार्डे आहेत.
अलीकडे या व्यक्तीला हसवणाऱ्या गोष्टी कोणत्या आहेत आणि ती गप्प राहून कोणत्या गोष्टींसाठी प्रयत्न करत आहे, असे प्रश्न ही कार्डे विचारतात.
हा ओळखण्याचा खेळ नाही; नजरेआड राहिलेला प्रयत्न दिसू लागावा यासाठी ही कार्डे आहेत.
मोठ्यांच्या त्या काळाची नोंद घेण्यासाठीचा कागद
आई-बाबांना किंवा आजी-आजोबांना त्यांच्या भूतकाळाबद्दल विचारून, त्यांनी सांगितलं तसंच लिहून घेण्यासाठीचा हा कागद आहे.
गोष्ट सांगणाऱ्या व्यक्तीचं नाव आणि त्या काळाची नोंद करण्याच्या जागेवर, सुरुवातीचा एक प्रश्न दिलेला आहे.
गोष्ट नीटनेटकी न करता, बोलण्याची ढब जशीच्या तशी लिहिता यावी म्हणून खाली फक्त लिहून घेण्यासाठीच्या ओळी दिल्या आहेत.
जवळच्या मोठ्या व्यक्तीच्या कामाच्या दिवसाबद्दल विचारणारी मुलाखत
जवळच्या मोठ्या व्यक्तीला त्यांच्या कामाचा दिवस कसा जातो ते विचारून, त्यांनी सांगितलं तसंच लिहून घेण्याची एका पानाची मुलाखत आहे.
मोठ्यांच्या जुन्या आठवणींच्या मुलाखतीसारखाच हा नमुना आहे; फरक इतकाच की प्रश्न भूतकाळाबद्दल नसून ते आत्ता करत असलेल्या कामाबद्दल आहेत.
ते काम चांगलं आहे की नाही याचा निर्णय घेत नाही. तो दिवस कसा पुढे जातो एवढंच ऐकतो.
मित्राची अलीकडची अवस्था हळूहळू विचारून लिहून घेण्याचा मुलाखतीचा कागद
मित्राला अलीकडचे दिवस आणि मनातलं स्वतःच्या शब्दांत सांगता यावं म्हणून प्रश्न विचारणारा हा कागद आहे.
उत्तरांचं मूल्यमापन किंवा दुरुस्ती न करता, ऐकलं तसंच ओळींवर लिहून घ्या.
ज्या प्रश्नाचं उत्तर द्यावंसं वाटत नाही तो प्रश्न सोडून चालेल, असं या कागदावर लिहिलं आहे.
जोडीदाराच्या अलीकडच्या भावना आणि इच्छा पुन्हा ऐकण्यासाठीचा मुलाखतीचा कागद
एकमेकांना आधीच माहीत आहे असं समजून सहज दुर्लक्षित होणाऱ्या भावनांबद्दल हळूहळू विचारून, प्रत्येकाने आपापल्या शब्दांत उत्तर देण्यासाठीचा हा कागद आहे.
बरोबर-चूक उत्तर शोधत नाही; आत्ताच्या इच्छा आणि कृतज्ञता जाणून घेण्यावर लक्ष केंद्रित करतो.
उत्तर तुमच्याऐवजी पूर्ण करू नये म्हणून, ऐकलं तसंच लिहिण्यासाठी फक्त ओळी दिल्या आहेत.
वेगवेगळं मत असलेल्या दोघांनी आळीपाळीने ऐकण्यासाठीचा कागद
वेगवेगळं मत असलेले दोन जण समोरासमोर बसतात आणि पटवून न देता फक्त कारण ऐकतात, त्यासाठीचा हा कागद आहे.
बोलणारी व्यक्ती नाही, तर ऐकणारी व्यक्ती लिहिते. ऐकलेलं कारण तिच्या वतीने लिहून घेते.
कशाबद्दल बोलायचं ते कागद आधीच सुचवतो. घरकाम किंवा सुट्टीचा दिवस यांसारखे, नातं बिघडणार नाही असे विषय यात आहेत.
वेळेबद्दल बोलूया, बोलण्याऐवजी लिहून
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「वेळ」 आहे. वेळ वेगाने जाते की हळू, इथपासून एक तास जास्त मिळाला तर काय कराल इथपर्यंत प्रश्न पुढे जातात.
तोंडाने बोलणं कठीण असलेल्या पैशांच्या गोष्टी
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「पैसे」 हा आहे. मोठ्याने बोलून काढणं कठीण असलेली गोष्ट असल्यामुळे, फक्त लिहून वाटून घेताना आपण उलट अधिक प्रामाणिक होतो.
तोंडाने बोलताना लाज वाटणाऱ्या मित्राच्या गोष्टी
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「मित्र」 हा आहे. दीर्घकाळ टिकलेल्या मित्रापासून दूर गेलेल्या मित्रापर्यंत, आणि तू स्वतः कसा मित्र आहेस याकडेही आपण परत येतो.
चूक उघडपणे मांडण्यासाठीची शांत जागा
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「चूक」 हा आहे. दोष देण्याऐवजी, त्यातून काय शिकलो आणि इतरांशी कसं वागतो याकडे प्रश्न वळतात.
आत्ता जिथे बसला आहेस, तिथून
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「घर」 हा आहे. आवडत्या एका जागेपासून सुरुवात करून, तुला राहायला आवडेल अशा घरापर्यंत आपण विस्तारत जातो.
तोंडाला आराम, हात त्याऐवजी बोलणारे
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「अन्न」 हा आहे. दिलासा देणाऱ्या एका वाटीपासून सुरुवात करून, कोणासोबत खावंसं वाटतं त्यापर्यंत आपण पुढे जातो.
छान दिसण्याचा प्रयत्न न करताही चालणाऱ्या कामाच्या गोष्टी
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「काम」 हा आहे. ज्या कामासाठी तुझं कौतुक होतं आणि करावंसं वाटत नसतानाही तू करत राहतोस, ती दोन्ही कामं शेजारी ठेवतो.
「प्रौढ」 हा शब्द मध्यभागी ठेवून
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「प्रौढ」 हा आहे. प्रत्येकाने वेगळं लिहिलं तर हा विषय अधिक मजेदार होतो, म्हणून प्रौढ आणि मूल एकत्र बसले तर आणखी मजा येते.
न आवडण्याची भावना फक्त कागदावर ठेवणे
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「नावड」 हा आहे. नावड पुसून टाक असं आम्ही म्हणत नाही — ती भावना कुठून येते आणि कशी निवळते, हे आपण पाहतो.
स्पष्टीकरण न देताही चालणारे सौंदर्य
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「सौंदर्य」 हा आहे. अलीकडे तुला सुंदर वाटलेल्या गोष्टीपासून सुरुवात करून, तुला सुंदर वाटणाऱ्या व्यक्तीपर्यंत आपण पुढे जातो.
थोडी खोल गोष्ट, हळूहळू
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「मृत्यू」 हा आहे. तो जडपणे न हाताळता, आजचा दिवस कसा घालवायचा आहे यावर शेवट करतो.
अजून सुरू न केलेल्या गोष्टी
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「सुरुवात」 हा आहे. बोलून सांगितल्यावर सतत पुढे ढकलत असलेल्या गोष्टी लिहून ठेवल्या, की लिहिण्याच्या क्षणीच त्या थोड्या जवळ येतात.
बोलताना सहज गुंतणारी गोष्ट
न बोलता आळीपाळीने लिहून केलेला संवाद आहे.
या कागदाचा विषय 「आईवडील」 हा आहे. आवाज मिसळला की लगेच गुंतणारी गोष्ट असल्यामुळे, ती फक्त लिहून ठेवली तर दोघांचेही शब्द शेवटपर्यंत राहतात.
तोच शब्द, वेगवेगळ्या भावना
तोच शब्द प्रत्येकाने वेगवेगळ्या शब्दांत समजावून सांगण्यासाठी हा कागद आहे. प्रत्येक पानावर एकच शब्द असतो.
「शब्द आयुष्यातल्या कोणत्या जागी ठेवला आहे」 यानुसार प्रकार केले आहेत — भावना · अर्थकारण · आयुष्य · नाती · मार्ग · स्वप्न असे सहा प्रकार आहेत.
हा कागद 「भावना」 या प्रकाराचा आहे. भावनांना नाव देऊन पाहण्याचा हा प्रकार असल्यामुळे, एकाच शब्दाची ऊब प्रत्येक व्यक्तीसाठी वेगळी असते.
पैशांशी आणि घरसंसाराशी जोडलेले शब्द
तोच शब्द प्रत्येकाने वेगवेगळ्या शब्दांत समजावून सांगण्यासाठी हा कागद आहे. प्रत्येक पानावर एकच शब्द असतो.
「शब्द आयुष्यातल्या कोणत्या जागी ठेवला आहे」 यानुसार प्रकार केले आहेत — भावना · अर्थकारण · आयुष्य · नाती · मार्ग · स्वप्न असे सहा प्रकार आहेत.
हा कागद 「अर्थव्यवस्था」 याबद्दल आहे. हे कठीण वाटत असले तरी दररोज अनुभवलेल्या गोष्टींना दिलेली ही नावं आहेत, म्हणून मुलांकडेही सांगण्यासारखं काही असतं.
वयानुसार सर्वाधिक बदलणारे शब्द
तोच शब्द प्रत्येकाने वेगवेगळ्या शब्दांत समजावून सांगण्यासाठी हा कागद आहे. प्रत्येक पानावर एकच शब्द असतो.
「शब्द आयुष्यातल्या कोणत्या जागी ठेवला आहे」 यानुसार प्रकार केले आहेत — भावना · अर्थकारण · आयुष्य · नाती · मार्ग · स्वप्न असे सहा प्रकार आहेत.
हा कागद 「आयुष्य」 याबद्दल आहे. संपूर्ण जीवनाकडे निर्देश करणारा हा मोठा शब्द असल्यामुळे, वयानुसार त्याचा अर्थ सर्वाधिक बदलतो.
माणसामाणसांमध्ये असलेले शब्द
तोच शब्द प्रत्येकाने वेगवेगळ्या शब्दांत समजावून सांगण्यासाठी हा कागद आहे. प्रत्येक पानावर एकच शब्द असतो.
「शब्द आयुष्यातल्या कोणत्या जागी ठेवला आहे」 यानुसार प्रकार केले आहेत — भावना · अर्थकारण · आयुष्य · नाती · मार्ग · स्वप्न असे सहा प्रकार आहेत.
हा कागद 「नातं」 याबद्दल आहे. तुम्ही दोघं मिळून याचा अर्थ शोधत गेलात की, तुमच्यातलं नातं कशा प्रकारचं आहे ते दिसून येईल.
निघून जाण्याशी आणि परत येण्याशी जोडलेले शब्द
तोच शब्द प्रत्येकाने वेगवेगळ्या शब्दांत समजावून सांगण्यासाठी हा कागद आहे. प्रत्येक पानावर एकच शब्द असतो.
「शब्द आयुष्यातल्या कोणत्या जागी ठेवला आहे」 यानुसार प्रकार केले आहेत — भावना · अर्थकारण · आयुष्य · नाती · मार्ग · स्वप्न असे सहा प्रकार आहेत.
हा कागद 「वाट」 याबद्दल आहे. एकदाही घराबाहेर पडलेली व्यक्ती असेल, तर प्रत्येकाकडे सांगण्यासारखं काही ना काही नक्कीच असतं.
अजून न आलेल्या गोष्टींशी जोडलेले शब्द
तोच शब्द प्रत्येकाने वेगवेगळ्या शब्दांत समजावून सांगण्यासाठी हा कागद आहे. प्रत्येक पानावर एकच शब्द असतो.
「शब्द आयुष्यातल्या कोणत्या जागी ठेवला आहे」 यानुसार प्रकार केले आहेत — भावना · अर्थकारण · आयुष्य · नाती · मार्ग · स्वप्न असे सहा प्रकार आहेत.
हा कागद 「स्वप्न」 याबद्दल आहे. अजून न आलेल्या गोष्टींकडे निर्देश करणारा हा शब्द असल्यामुळे, वय जितकं कमी तितकं सांगण्यासारखं अधिक असतं.
शिकण्याशी जोडलेले शब्द
तोच शब्द प्रत्येकाने वेगवेगळ्या शब्दांत समजावून सांगण्यासाठी हा कागद आहे. प्रत्येक पानावर एकच शब्द असतो.
हे विभाग 「शब्द जीवनाच्या कोणत्या जागी असतात」 यानुसार केले आहेत — मन · अर्थव्यवस्था · आयुष्य · नातं · वाट · स्वप्न यांनंतर आता 「शिकणं」 जोडलेलं आहे.
हा कागद 「शिकणं」 याबद्दल आहे. हे शब्द फक्त शाळेत वापरले जातात असं वाटतं, पण खरं तर ते आयुष्यभर आपल्या सोबत असतात.
काय मौल्यवान आहे आणि का
खरंच काय मौल्यवान आहे आणि ते का मौल्यवान आहे, हे विचारणारा हा कागद आहे.
उत्तरं लिहिण्यासाठी जागा मोठी मोकळी ठेवली आहे, त्यामुळे तुम्ही शब्दांत लिहू शकता किंवा चित्र काढू शकता.
खाली लहानपण, आत्ता आणि वीस वर्षांनंतरचा काळ शेजारी ठेवून तुलना करण्यासाठी तीन कमी उंचीचे चौकोन आहेत.
वेळ दाखवतो आजचा मार्ग
दिवसभराचा वेळ कुठे वाहून जातोय, ते पाहणारा हा कागद आहे.
जपून ठेवायचा वेळ आणि नकळत निसटून जाणारा वेळ शेजारी ठेवून तुलना करण्यासाठी पानाच्या खालच्या भागात जागा आहे.
उत्तरं लिहिण्यासाठी जागा मोठी मोकळी ठेवली आहे, त्यामुळे तुम्ही शब्दांत लिहू शकता किंवा तक्ता काढू शकता.
शरीर आणि मन आनंदी होण्याची जागा
अलीकडे तुम्हाला जिवंतपणाची जाणीव कशामुळे होते, ते शोधणारा हा कागद आहे.
शरीराला आधी आनंद देणाऱ्या गोष्टी आणि मन शांतपणे भरून येण्याच्या गोष्टी वेगळ्या करून पाहा.
जवळ कोणी असताना आणखी वाढणारा आनंदही सोबत लिहून ठेवू शकता.
संकोच ज्या दिशेकडे निर्देश करतो
सध्या ज्या गोष्टीबाबत तू संकोच करत आहेस, तिच्यामागे काय आहे हे पाहण्यासाठीचे हे पान आहे.
संकोच, त्यामागची भीती आणि ती भीती ज्या गोष्टीचे रक्षण करू पाहते, हे क्रमाने वेगळे करते.
उत्तराची घाई होऊ नये म्हणून, जितके सुचेल तितकेच लिहिता यावे यासाठी भरपूर जागा ठेवली आहे.
जवळची माणसे घडवतात ती दिशा
अलीकडे तुझ्या जवळ कोण आहे, त्यांची नावे आठवून लिहिण्यासाठीचे हे पान आहे.
तुला बळ देणारी माणसे आणि तुला ज्यांना बळ द्यायचे आहे अशी माणसे शेजारीशेजारी मांडते.
दुरावलेल्या नात्यासाठीही जागा ठेवली आहे, त्यामुळे पुन्हा जवळ जाण्यासाठीचे पहिले शब्द निवडता येतात.
ज्या गोष्टीत तू तल्लीन होतोस आणि जिथे तिचा उपयोग होतो, ती जागा
वेळेचे भान हरपवणारी गोष्ट कोणती, हे धरून ठेवण्यासाठीचे हे पान आहे.
ज्या कामात तू तल्लीन झाला होतास, पूर्ण केल्यावर अभिमान वाटलेले काम आणि कुणाला मदत झालेला क्षण शेजारीशेजारी मांडते.
ज्यात तू फार चांगला नसला तरी करत राहावेसे वाटते, अशी गोष्टही लिहून ठेवता येते.
जपून ठेवायच्या गोष्टी आणि आजची बीजे
खूप वर्षांनंतरही जपून ठेवायच्या गोष्टींचे आधीच चित्र मनात उभे करण्यासाठीचे हे पान आहे.
पुढे द्यायचे शिक्षण, बनवून जपून ठेवायची गोष्ट आणि आठवणीत राहावे असे रूप वेगवेगळे लिहा.
उत्तर मोठे किंवा भव्य असण्याची गरज नाही म्हणून, शेवटी एक छोटे बीज लिहिण्यासाठी जागा ठेवली आहे.
दिवसातून उचलून घ्याव्यात अशा छोट्या गोष्टी
दिवस हा आयुष्याची छोटी प्रतिकृती आहे असे मानून, फक्त आजचा दिवस पाहण्यासाठीचे हे पान आहे.
ज्या गोष्टींसाठी कृतज्ञ वाटले, नव्याने कळलेल्या गोष्टी आणि उद्या ज्या गोष्टींची उत्सुकता आहे त्या वेगवेगळ्या लिहा.
दररोज पुन्हा केले तरी ओझे वाटू नये म्हणून प्रश्न अगदी हलके ठेवले आहेत.
थांबणे हीसुद्धा एक दिशा आहे
अधिक करण्याऐवजी कमी करण्याची निवड करणारे हे पान आहे.
सोडून द्यायच्या सवयी, नाकारता न आलेल्या विनंत्या आणि आज सोडून द्यायच्या काळज्या शेजारीशेजारी लिहा.
काय पुसून टाकायचे ते ठरवल्यावर उरलेले अधिक स्पष्ट दिसते.
कुतूहल दाखवते ते पहिले पाऊल
कधीच करून न पाहिलेल्या गोष्टी समोर आणणारे हे पान आहे.
करून पाहाव्याशा वाटणाऱ्या गोष्टी, पुन्हा शिकावंसं वाटणारं आणि भेट द्यावीशी वाटणारी ठिकाणं वेगवेगळी लिहा.
त्या गोष्टी साध्य होतील की नाही याचा विचार करण्याआधी, मन ज्या दिशेने ओढ घेतंय ते तसंच लिहू दिलं आहे.
मला हलवून सोडणारे शब्द, मी वापरत असलेले शब्द
शब्द माणसाला कुठे घेऊन जातात, हे पाहणारे पान आहे.
मला उभं करणारे एक वाक्य, मी नेहमी वापरत असलेले शब्द आणि अलीकडे ऐकावेसे वाटणारे शब्द शेजारीशेजारी लिहा.
तोंडावर रुळलेले शब्द लिहून पाहिल्यावर, मी स्वतःशी आतापर्यंत कसं बोलत आलो आहे हे दिसतं.
फळांपासून सुरू होणारे कुतूहलाचे बीज
सफरचंद, केळी आणि संत्र्यासारख्या ओळखीच्या फळांना प्रश्नांमध्ये बदलून पाहणारी ही कार्डे आहेत.
नुसतं खाऊन पुढे जाणाऱ्या गोष्टीकडे पुन्हा एकदा पाहायला लावते, म्हणून कुतूहल-शोध पानावरील पहिल्या प्रश्नासाठी हे उत्तम आहे.
छोट्या निरीक्षणापासून सुरुवात होत असल्याने मुलं आणि मोठी माणसं एकत्र बसली तरी अवघडल्यासारखं वाटत नाही.
वस्तूंमधल्या तत्त्वांबद्दल विचारणारे कुतूहलाचे बीज
झिपर, कुलूप आणि छत्रीसारख्या रोज वापरल्या जाणाऱ्या वस्तूंमध्ये दडलेले तत्त्व विचारणारी ही कार्डे आहेत.
खूप परिचित असल्यामुळे दुर्लक्षित झालेल्या वस्तूंकडे पुन्हा पाहायला लावते आणि जिज्ञासा शोधपत्रिकेसोबत पुढे लिहिता यावे अशा पद्धतीने तयार केली आहेत.
हातात धरता येणारी वस्तू लगेच समोर दिसत असल्याने प्रश्न अस्पष्ट होत नाही.
आविष्कारांचा मागोवा घेणारी जिज्ञासा बीजे
चाक, कागद आणि घड्याळासारख्या माणसांनी बनवलेल्या गोष्टींची गरज का आहे, हे विचारणारी ही कार्डे आहेत.
जिज्ञासा शोधपत्रिकेवर उतरवून लिहिल्यावर एखादा आविष्कार कोणत्या समस्येपासून सुरू झाला, याचा मागोवा घेता येतो.
निसर्गातील घटना पकडणारी जिज्ञासा बीजे
सावली, लाटा आणि इंद्रधनुष्यासारख्या निसर्गात वारंवार दिसणाऱ्या पण सहज दुर्लक्षित होणाऱ्या दृश्यांबद्दल विचारणारी ही कार्डे आहेत.
जिज्ञासा शोधपत्रिकेवर उतरवून लिहिल्यावर दिसणाऱ्या दृश्यापासून ते जाणून घेण्याच्या मार्गापर्यंत पुढे जाता येते.
तुमच्या शरीराकडे प्रश्नांच्या नजरेने पाहणारी जिज्ञासा बीजे
उचकी, जांभई आणि घाम यांसारख्या शरीरात घडणाऱ्या गोष्टींचे प्रश्नांत रूपांतर करणारी ही कार्डे आहेत.
जिज्ञासा शोधपत्रिकेवर उतरवून लिहिल्यावर निरीक्षण आणि शोध घेणे दोन्ही करता येते.
कानांवरून निघून गेलेल्या गोष्टींना प्रश्न म्हणून पाहणारे कुतूहलाचे बीज
प्रतिध्वनी, मेघगर्जना आणि आवाज यांसारख्या कानांवरून सहज निघून गेलेल्या गोष्टींचे प्रश्नांत रूपांतर करणारी ही कार्डे आहेत.
कुतूहलाच्या शोधपत्रकावर उतरवून लिहिल्यास ऐकून पाहणे आणि शोध घेणे, दोन्ही करता येते.
आपल्या भाषेत नसलेले मनाचे शब्द
इतर देशांच्या भाषांत असलेले, पण आपल्या भाषेत नसलेले मनाचे शब्द गोळा करणारी ही कार्डे आहेत.
प्रत्येक कार्डावर देश, शब्द, त्याचा सोपा अर्थ आणि तुला विचारलेला प्रश्न या क्रमाने दिलेले आहेत.
एखाद्या भावनेला नाव मिळताच धूसर वाटणारे मन स्पष्ट होते—यातच या कार्डांची गंमत आहे.
तुला पडलेल्या एका प्रश्नामागे जाणारे शोधपत्रक
आज तुला सर्वांत जास्त पडलेला एक प्रश्न लिहून, आधीपासून माहीत असलेल्या आणि शोधून कळलेल्या गोष्टी क्रमाने नोंदवणारे हे शोधपत्रक आहे.
उत्तर बरोबर सांगणे हा उद्देश नाही; प्रश्न धरून त्याच्या मागे एक पाऊल जाण्यासाठी हे पत्रक आहे.
कुतूहलाचे बीज असलेले कार्ड निवडून पहिल्या चौकटीत उतरवून लिहा, किंवा तुम्हाला स्वतः सुचलेल्या प्रश्नाने सुरुवात करा.
एक प्रवास निवडून दररोज एक छोटे पाऊल
तुला साध्य करायची एक गोष्ट ठरवून, दररोज एक छोटे पाऊल नोंदवणारा हा प्रवास-जर्नल आहे.
ध्येय, सुरुवात केलेला दिवस, कालावधी आणि एका ओळीतील निर्धार आधी लिहा; मग दिवसाच्या दोन नोंदींच्या चौकटी आणि मनाची पट्टी पाहून प्रवासाचा ओघ समजून घ्या.
विषय अजून स्पष्ट नसताना वापरण्यासाठी हा मूलभूत जर्नल आहे. सवय, शरीर, मन, शिकणे, नाती किंवा दीर्घकाळ चालणारे काम असा विषय स्पष्ट असेल, तर त्यानुसार दुसरा प्रवास-जर्नल निवडला तरी चालेल.
नवी सवय अगदी छोट्या पावलांनी पुढे नेणारा प्रवास-जर्नल
दररोज अगदी छोटेसे पुन्हा करायचे काम ठरवून, त्याची नवी सवय लावणारा हा प्रवास-जर्नल आहे.
मोठ्या ध्येयापेक्षा आजची छोटी पुनरावृत्ती नोंदवता यावी, आणि थांबणे व पुढे सुरू ठेवणे यांमधील मनाची पातळीही सोबत ठेवता यावी, अशा प्रकारे हे तयार केले आहे.
मूलभूत प्रवास जर्नल लिहून पाहिल्यानंतर, फक्त सवय लावण्यावर लक्ष केंद्रित करायचे असेल तेव्हा हे निवडून वापरणे छान आहे.
शरीराची दररोज एका चौकटीत काळजी नोंदवणारे प्रवास जर्नल
शरीर कमी थकावे म्हणून जपायची एक गोष्ट ठरवून, दररोजची छोटी काळजी नोंदवणारे हे जर्नल आहे.
शरीरासाठी करायची काळजी आधी लिहा, आणि त्या दिवशी शरीरासाठी प्रत्यक्षात केलेली गोष्ट थोडक्यात नोंदवा.
जडपणा आणि हलकेपणा यांमधील पट्टीवरही चिन्हांकित करून, शरीरातील बदल हळूहळू पाहता येतात.
मन सावरण्याचा प्रवास हळूहळू नोंदवणारे जर्नल
मनाला श्वास घेण्यासाठीची जागा पुन्हा मिळावी म्हणून, आज मनाची काळजी घेतलेली गोष्ट नोंदवणारे हे प्रवास जर्नल आहे.
मनाला कमी वेदना होतील अशी गोष्ट ध्येय म्हणून लिहा, आणि दिवसाची छोटी काळजी नोंदवा.
मन शांत होणे आणि मोकळे होणे यांमधील पट्टीही सोबत ठेवून, मन कसे बदलते ते पाहता येते.
शिकणे छोटे भागांत विभागून पुढे नेणारे प्रवास जर्नल
तुला जे शिकायचे आहे ते छोटे भाग करून, आज कळलेली गोष्ट नोंदवणारे हे प्रवास जर्नल आहे.
मोठ्या अभ्यासाच्या योजनेपेक्षा दिवसाचे छोटे शिकणे हाताशी राहावे, आणि अपरिचितपणा व ओळखीचेपणा यांमधील पट्टीही सोबत ठेवता यावी, अशा प्रकारे हे तयार केले आहे.
भाषा, वाद्य किंवा एखादे कौशल्य यांसारखे वेळ लागणारे शिकणे हलकेपणाने सुरू ठेवण्यासाठी हे योग्य आहे.
एका व्यक्तीसोबतचे नाते प्रेमाने जपणारे प्रवास जर्नल
ज्याची नीट काळजी घ्यायची आहे असे नाते ठरवून, आज दिलेली छोटी आपुलकी नोंदवणारे हे प्रवास जर्नल आहे.
नात्याचे मूल्यमापन करण्यासाठीची ही कागदाची शीट नाही; उलट, तू देऊ शकणारी छोटी आपुलकी विसरू नये यासाठी मदत करणारी शीट आहे.
दुरावा आणि जवळीक यांमधील पट्टीवरही चिन्हांकित करून, नात्यातील बदल शांतपणे पाहता येतात.
दीर्घ प्रकल्पात हार न मानता पुढे जाता यावे म्हणून तो विभागणारे प्रवास जर्नल
दीर्घकाळ चालणारे काम शेवटपर्यंत नेण्यासाठी, आज पुढे नेलेला छोटा भाग नोंदवणारे हे प्रवास जर्नल आहे.
मोठ्या संपूर्ण योजनेकडे एकाच वेळी पाहण्याऐवजी, आज प्रत्यक्षात पुढे नेलेल्या एका छोट्या भागावर लक्ष देता यावे, अशा प्रकारे हे तयार केले आहे.
अडथळा आणि पुढे जाणे यांमधील पट्टीही सोबत ठेवून, थांबलेला दिवसही प्रवाहाचा भाग म्हणून ठेवता येतो.
साचलेले कमी करत जागा तयार करणारे प्रवास जर्नल
वस्तू असोत, वेळापत्रक असो किंवा मन—साचलेलं थोडं थोडं कमी करण्याचा हा प्रवास-जर्नल आहे.
एकदम सगळं रिकामं करण्याचा प्रयत्न न करता, आज खरंच कमी केलेली एकच गोष्ट नोंदवता यावी असं हे तयार केलं आहे.
साचलेपणा आणि हलकेपणा यांच्यामधली पट्टीही दिली आहे, त्यामुळे पुन्हा साचलेला दिवससुद्धा या प्रवाहात सामावतो.
論語 (Lunyu) मधील वचनांची हस्तलिखित प्रत
論語 (Lunyu) हे कन्फ्युशियसने स्वतः लिहिलेलं पुस्तक नाही; त्यांच्या शिष्यांनी गुरूंच्या वचनांचा आणि संवादांचा संग्रह करून ते रचलं आहे.
चुनच्यू काळातील डळमळत्या जगात हे शिक्षण, आचार, माणुसकी आणि बोलण्याच्या वृत्तीबद्दल प्रश्न विचारतं.
Xue Er पासून Wei Ling Gong पर्यंतची वचनं उतरवून लिहिताना, आजची नाती आणि शिकणं यांचा विचार कर.
लहान, पण दीर्घकाळ घुमत राहणारं वचन
सुमारे पाच हजार अक्षरांचं हे अतिशय छोटं पुस्तक आहे, पण जगात सर्वाधिक भाषांतरित लिखाणांपैकी एक आहे.
जबरदस्ती न करणं, खालच्या स्थानावर राहणं आणि रिकामं असल्यामुळे उपयोगी ठरणं—याबद्दल ते सांगतं.
पहिल्यांदा वाचणाऱ्यासाठी सर्वांत सोपी वचनं
याचा अर्थ 「मन उजळवणारा मौल्यवान आरसा」 असा होतो.
मुळात जुन्या पुस्तकांमधून निवडलेली चांगली वचनं एकत्र करून हे रचलं आहे, त्यामुळे सुरुवातीपासून उतरवून लिहिण्यासाठी ते योग्य आहे.
जोसॉनमधली मुलं हजार अक्षरांच्या ग्रंथानंतर हे वाचत, म्हणून यातील वाक्यं छोटी आणि अर्थ सरळ आहे.
प्रयत्न करून थकलेल्या मनाला भिडणारं वचन
याचा अर्थ 「भाजीच्या मुळ्या चघळण्याची गोष्ट」 असा होतो. साध्या गोष्टी दीर्घकाळ चघळून अनुभवण्याची चव यात सांगितली आहे.
हे पद सोडलेल्या एका माणसाने लिहिलेले पुस्तक आहे, म्हणून माघार घेणे आणि सहन करणे यांबद्दल येथे बरेच काही सांगितले आहे.
रोमन सम्राटाने स्वतःसाठी लिहिलेला उतारा
रोमन सम्राटाने रणांगणावर स्वतःसाठी हे लिहिले. इतरांना दाखवण्यासाठी हे पुस्तक लिहिलेले नव्हते.
म्हणून हे शिकवण देणारे शब्द नसून, स्वतःला सावरून धरणाऱ्या मनोगतासारखे आहे.
ग्रीक मूळ मजकूर प्रत्येक आवृत्तीत थोडा वेगळा असल्याने, या कागदावर फक्त महत्त्वाचे शब्द मूळ भाषेत दिले आहेत.
शरीर आणि मनाशी वागण्याबद्दलचा उतारा
जोसेऑन काळातील वैद्य ह्यो जून यांनी सोळा वर्षे मेहनत घेऊन हा वैद्यकीय ग्रंथ संकलित केला. तो युनेस्कोच्या जागतिक स्मृती वारशाचा भाग आहे.
नाव बरेचदा ऐकलेले असले तरी त्यात नेमके काय लिहिले आहे हे फारसे माहीत नसलेले हे पुस्तक आहे.
रोग बरे करण्याच्या पद्धती नव्हे, तर शरीर आणि मनाशी वागण्याची वृत्ती सांगणारे उतारेच निवडले आहेत. आजच्या वैद्यकीय ज्ञानाप्रमाणे नव्हे, तर पूर्वजांच्या विचारांप्रमाणे हे वाच.
नीतिसूत्रे मधून निवडलेला उतारा
नीतिसूत्रे म्हणजे जीवनातील निवडी, शब्द आणि नाती यांकडे पाहणाऱ्या शहाणपणाचा संग्रह आहे.
या छोट्या वचनांतून देवाचे भय बाळगण्याची वृत्ती आणि नीट जीवन जगणे शिकतो.
नीतिसूत्रांमधून आजच्या आपल्या जीवनाला भिडणारे उतारे निवडले आहेत.
रेने देकार्त यांच्या 『Meditationes de prima philosophia (Descartes)』 मधील लॅटिन उतारा उतरवण्याचे पान
‘काय निश्चितपणे जाणून घेता येते?’ हा प्रश्न सुरुवातीपासून पुन्हा विचारणाऱ्या डेकार्त यांच्या ‘मेडिटेशन्स’मधील लहान लॅटिन मूळ उतारे निवडले आहेत.
मुखपृष्ठावर हे लिखाण कोणी आणि केव्हा केले आहे ते स्पष्ट केले आहे, आणि प्रत्येक मुख्य मजकुराच्या पानावर लॅटिन मूळ, त्याचा उच्चार आणि मराठी अर्थ एकत्र दिला आहे.
प्रत्येक शब्दाचा स्वतंत्र अर्थ दिला आहे; फिकट लॅटिन अक्षरांवरून लिहिण्यासाठीची जागा आणि विचार लिहिण्यासाठीच्या ओळी त्यानंतर येतात.
चालून आलेला प्रवास एका वक्ररेषेत
जन्मदिवसापासून आजपर्यंतचा काळ एका वक्ररेषेत काढून पाहण्यासाठीचा कागद आहे.
उंच-सखलपणाला चांगले-वाईट असे ठरवू नये म्हणून यात मोजपट्टीही नाही आणि गुणही नाहीत.
या वर्षाचा प्रवास एका वक्ररेषेत काढण्यासाठीचा कागद
या वर्षाच्या पहिल्या दिवसापासून आजपर्यंतचे चढ-उतार एका वक्ररेषेत काढण्यासाठीचा मागोवा घेणारा कागद आहे.
‘माझ्या आयुष्याच्या वक्ररेषे’सारखीच याची रचना आहे; पण मोजला जाणारा काळ संपूर्ण आयुष्य नसून एक वर्ष आहे.
छापलेले फक्त एक आडवे अक्ष, दोन्ही टोकांवरील खुणा आणि सगळे काढून झाल्यावर स्वतःला विचारायची एक ओळ एवढेच आहे.
लहानपणीचा तो परिसर केवळ आठवणीवरून
लहानपणी तुम्ही राहत असलेला परिसर किंवा घर केवळ आठवणीवरून काढून पाहण्यासाठीचा नकाशा आहे.
अचूक नकाशा तयार करायचा नसल्यामुळे कागदावर एकही रेषा दिलेली नाही.
जागा काढत गेल्यावर विसरलेली एखादी गोष्टही सोबत बाहेर येते.
काळाच्या ओघात टिकून राहिलेल्या विचाराचा एक तुकडा
काळाच्या ओघात टिकून राहिलेल्या विचारांचे एकेक तुकडे जपणारी कार्डे आहेत.
प्रत्येक कार्डावर विचार मांडणाऱ्या व्यक्तीचे नाव, एका ओळीतील विषय, सोपा अर्थ आणि आजच्या तुमच्यासाठीचा एक प्रश्न दिला आहे.
मूळ मजकूर जसाच्या तसा न उतरवता, दहा वर्षांचे मूलही वाचू शकेल अशा शब्दांत तो नव्याने लिहिला आहे.
या आठवड्यात, स्वतःसाठीची छोटीशी भटकंती
एकट्याने करून येता येतील अशा छोट्या भटकंतींची प्रत्येकी एक कल्पना असलेली आमंत्रण-कार्डांची तीस कार्डे आहेत.
कधीही न गेलेली गल्ली, फक्त मुखपृष्ठ पाहून निवडलेले पुस्तक, किंवा काहीही न करता घालवायची पंधरा मिनिटे—अशा छोट्या गोष्टी आहेत.
प्रत्येक कार्डावर जाऊन आल्यानंतर उत्तर देण्यासाठीचा एक प्रश्न दिला आहे.
दर रात्री एक गोष्ट घेऊन, हल्लीच्या स्वतःकडे
दर रात्री एक प्रश्न घेऊन, दिवसेंदिवस भरत जाणारा जर्नल आहे.
‘स्वतःकडे पाहण्यासाठी कोणता लेन्स वापरू?’ यानुसार पाच भाग केले आहेत — स्वतः · प्रेम · प्रेम-तिरस्कार · अन्न · आयुष्य.
हा कागद त्यापैकी ‘स्वतः’ या भागाचा आहे. शरीर · दिवस · शब्द · गेलेले दिवस यांचा क्रमाने मागोवा घेत हल्लीच्या स्वतःकडे पाहतो.
जपून ठेवलेल्या भावनेची हळूहळू काळजी घेणे
दर रात्री एक प्रश्न घेऊन, दिवसेंदिवस भरत जाणारा जर्नल आहे.
‘स्वतःकडे पाहण्यासाठी कोणता लेन्स वापरू?’ यानुसार पाच भाग केले आहेत — स्वतः · प्रेम · प्रेम-तिरस्कार · अन्न · आयुष्य.
हा संचातील ‘प्रेम’ हा भाग आहे. यात फक्त प्रियकर-प्रेयसीची गोष्ट नाही, तर कुटुंब, मित्र आणि स्वतःसह जपून ठेवलेल्या सर्व भावनांचा समावेश आहे.
प्रेम आणि द्वेष जिथे एकमेकांवर येतात ती जागा
दर रात्री एक प्रश्न घेऊन, दिवसेंदिवस भरत जाणारा जर्नल आहे.
‘स्वतःकडे पाहण्यासाठी कोणता लेन्स वापरू?’ यानुसार पाच भाग केले आहेत — स्वतः · प्रेम · प्रेम-तिरस्कार · अन्न · आयुष्य.
हा संचातील ‘प्रेम-द्वेष’ हा भाग आहे. जवळीक असल्यामुळे जिथे एखाद्याचा राग येतो, त्या जागेकडे पाहतो; दोष देण्यासाठी नाही, तर मन मोकळं होण्यासाठी प्रश्न विचारतो.
खाण्याच्या निमित्ताने स्वतःला भेटण्याची वेळ
दर रात्री एक प्रश्न घेऊन, दिवसेंदिवस भरत जाणारा जर्नल आहे.
‘स्वतःकडे पाहण्यासाठी कोणता लेन्स वापरू?’ यानुसार पाच भाग केले आहेत — स्वतः · प्रेम · प्रेम-तिरस्कार · अन्न · आयुष्य.
हा संचातील ‘अन्न’ हा भाग आहे. जेवणाचं ताट, स्वयंपाकघरातील आवाज, लहानपणीच्या चवी यांसारख्या हाताला जाणवणाऱ्या गोष्टींपासून सुरुवात होते आणि मग गोष्टी सहजपणे बाहेर येतात.
चालून आलेला मार्ग हळूहळू पाहण्याची वेळ
दर रात्री एक प्रश्न घेऊन, दिवसेंदिवस भरत जाणारा जर्नल आहे.
‘स्वतःकडे पाहण्यासाठी कोणता लेन्स वापरू?’ यानुसार पाच भाग केले आहेत — स्वतः · प्रेम · प्रेम-तिरस्कार · अन्न · आयुष्य.
हा संचातील ‘आयुष्य’ हा भाग आहे. मोठे प्रश्न विचारतो, पण मोजमाप करत नाही — बरोबर-चूक ठरवत नाही; आजच्या नजरेने पुन्हा पाहायला लावतो.
तुझं शरीर काय सांगतंय ते ऐकण्याची वेळ
दर रात्री एक प्रश्न घेऊन, दिवसेंदिवस भरत जाणारा जर्नल आहे.
या मालिकेचे भाग ‘स्वतःकडे पाहण्यासाठी कोणता लेन्स वापरायचा?’ या आधारावर विभागले आहेत — मी · प्रेम · प्रेम-द्वेष · अन्न · आयुष्य यांनंतर आता ‘शरीर’ही जोडले आहे.
हा संचातील ‘शरीर’ हा भाग आहे. शरीरयष्टी किंवा बाह्यरूप मोजण्याची ही जागा नाही; आज तुझ्या शरीराने काय केलं आणि कोणते संकेत दिले, हे जाणून घेण्याची जागा आहे.
शेवटचा विचार करत, आजचा दिवस स्पष्टपणे जगणे
आयुष्याचा शेवट आणि आपण मागे काय ठेवून जातो, यांना शांतपणे सामोरं जाणारी एकोणचाळीस कार्डं.
तुला कोणत्या व्यक्तीच्या रूपात आठवले जावेसे वाटते, अजून कोणते शब्द बोलता आलेले नाहीत — अशा सहज पुढे ढकलल्या जाणाऱ्या गोष्टींबद्दल हे प्रश्न विचारतात.
तुला घाई वाटू नये म्हणून सुरुवातीलाच सांगितलं आहे: हे जड वाटू लागलं, तर ते बंद करून ठेवायला हरकत नाही.
तआरुफपूर्वी स्वतःची तयारी तपासणारे प्रश्न
तआरुफ (Taaruf) म्हणजे लग्नाचा विचार करून भावी जोडीदाराला जाणून घेण्याची प्रक्रिया. यात कुटुंबातील व्यक्ती किंवा विश्वासू मध्यस्थही सहभागी होऊ शकतो.
तआरुफच्या आधी लग्न आणि आयुष्याची तयारी करण्याच्या मनःस्थितीकडे पुन्हा पाहणारे हे प्रश्न आहेत.
श्रद्धा, कुटुंब, पैसा, घरकाम आणि संवाद यांसारख्या प्रत्यक्ष एकत्र राहताना समोर येणाऱ्या विषयांबद्दल हे हळूहळू विचारतात.
योग्य उत्तर निवडण्याऐवजी, आत्ताची तयारी आणि अजून बोलायच्या राहिलेल्या गोष्टी जाणवाव्यात अशा पद्धतीने हे तयार केले आहे.
छोट्या राजकुमारातील वाक्य वाचून प्रश्नांची उत्तरं देणे
छोट्या राजकुमारातील वाक्यं हळूहळू वाचून, मनात राहिलेलं वाक्य उतरवून लिहिण्याची ही वही आहे.
वाक्यानंतर येणारा प्रश्न वाच आणि मनात आलेले विचार लिहून काढ.
म्हातारा आणि समुद्रातील वाक्य वाचा आणि प्रश्नांची उत्तरं द्या
म्हातारा आणि समुद्रातील वाक्यं हळूहळू वाचून, मनात घर करणारी वाक्यं पाहून लिहिण्याची ही वही आहे.
वाक्यानंतर येणारा प्रश्न वाच आणि मनात आलेले विचार लिहून काढ.
पहिल्या तारुफमध्ये एकमेकांना ओळखून घेण्यासाठीचे प्रश्न
तआरुफ (Taaruf) म्हणजे लग्नाचा विचार करून भावी जोडीदाराला जाणून घेण्याची प्रक्रिया. यात कुटुंबातील व्यक्ती किंवा विश्वासू मध्यस्थही सहभागी होऊ शकतो.
पहिली भेट आणि पहिला महिना—बायोडाटा नव्हे, तर व्यक्तीला जाणून घेण्यासाठीचे हे प्रश्न आहेत.
छंद आणि विश्रांती घेण्याच्या पद्धतींसारख्या ठोस गोष्टींपासून सुरुवात करून, मूल्यं, श्रद्धा आणि जीवनाची दिशा यांकडे हळूहळू पुढे चला.
चित्रांसोबत एक-अक्षरी शब्दांना भेटूया.
तारुफच्या दुसऱ्या-तिसऱ्या महिन्यात एकमेकांच्या साध्या दिवसांची ओळख करून घेण्यासाठीचे प्रश्न
तआरुफ (Taaruf) म्हणजे लग्नाचा विचार करून भावी जोडीदाराला जाणून घेण्याची प्रक्रिया. यात कुटुंबातील व्यक्ती किंवा विश्वासू मध्यस्थही सहभागी होऊ शकतो.
दोन-तीन महिन्यांनंतर, शब्दांनी रंगवलेल्या प्रतिमेपेक्षा प्रत्यक्ष जगलेला दिवस एकत्र पाहण्यासाठीचे हे प्रश्न आहेत.
सकाळ, श्रद्धा, राग आलेले क्षण, समेट, कुटुंब आणि पैसा—एकत्र राहिल्यावर समोर येणाऱ्या दैनंदिन गोष्टी शांतपणे शेअर करा.
दोन-अक्षरी शब्दांना चित्रांसोबत भेटूया.
प्राण्यांची नावं आणि रूपं चित्रांसोबत भेटूया.
फळं आणि भाज्या चित्रांसोबत भेटूया.
वाहनांची नावं आणि रूपं चित्रांसोबत भेटूया.
साधनांची नावं आणि रूपं चित्रांसोबत भेटूया.
विश्व घडवणारे शब्द आणि अंतराळ-भ्रमंतीची दृश्यं चित्रांसोबत भेटूया.
डायनासोर, उडणारे सरपटणारे प्राणी, समुद्री प्राणी आणि हिमयुगातील प्रागैतिहासिक प्राणी चित्रांसोबत भेटूया.
टायरॅनोसॉरस रेक्स आणि ट्रायसेराटॉप्स हे डायनासोर आहेत.
उडणारे सरपटणारे प्राणी, समुद्री सरपटणारे प्राणी आणि हिमयुगातील सस्तन प्राणी डायनासोरपेक्षा वेगळे आहेत, पण ते प्रत्यक्षात जगलेले प्रागैतिहासिक प्राणी आहेत.
तारुफच्या दोन-तीन महिन्यांत एकमेकांपर्यंत मनातील भावना पोहोचवण्याचे मार्ग जाणून घेण्यासाठीचे प्रश्न
तआरुफ (Taaruf) म्हणजे लग्नाचा विचार करून भावी जोडीदाराला जाणून घेण्याची प्रक्रिया. यात कुटुंबातील व्यक्ती किंवा विश्वासू मध्यस्थही सहभागी होऊ शकतो.
दोन-तीन महिन्यांनंतर मी माझ्या भावना कशा व्यक्त करतो आणि माझ्या पद्धतीने न आलेली भावना ओळखता येते का, हे एकत्र पाहणारे प्रश्न आहेत.
देणे-घेणे आणि ओळखणे, शब्द आणि साथ, आज करता येणारी एक गोष्ट अशा मनाच्या देवाणघेवाणीच्या पाच वाटा शांतपणे वाटून घेऊया.
대화 카드, 질문 놀이, 마음 살피기 같은 활동지를 종류별로 모아 두었어요. 하나를 누르면 어떻게 쓰는지, 종이에 뭐가 나오는지 미리 볼 수 있어요.
회원가입도, 로그인도, 결제도 없어요. 필요한 만큼 몇 번이든 받아 가셔도 돼요. 화면으로 읽어도 좋고, 인쇄해서 손에 들고 써도 좋아요.
광고 덕분에 활동지를 무료로 드릴 수 있어요. 아이가 보는 화면에는 맞춤 광고를 쓰지 않아요. 자세한 내용은 와그작 개인정보처리방침에 적어 두었어요.